Lines 632–771

"Hu mæg ic þæt findan þæt swa fyrn gewearð
wintra gangum? Is nu worn sceacen,
CC oððe ma geteled rime.
Ic ne mæg areccan, nu ic þæt rim ne can.
Is nu feala siðþan forðgewitenra
frodra ond godra þe us fore wæron,
gleawra gumena. Ic on geogoðe wearð
on siðdagum syððan acenned,
cnihtgeong hæleð. Ic ne can þæt ic nat,
findan on fyrhðe þæt swa fyrn gewearð."
Elene maðelade him on ondsware:
"Hu is þæt geworden on þysse werþeode
þæt ge swa monigfeald on gemynd witon,
alra tacna gehwylc swa Troiana
þurh gefeoht fremedon? þæt wæs fyr mycle,
open ealdgewin, þonne þeos æðele gewyrd,
geara gongum. Ge þæt geare cunnon
edre gereccan, hwæt þær eallra wæs
on manrime morðorslehtes,
dareðlacendra deadra gefeallen
under bordhagan. Ge þa byrgenna
under stanhleoðum, ond þa stowe swa some,
ond þa wintergerim on gewritu setton."
Iudas maðelade, gnornsorge wæg:
"We þæs hereweorces, hlæfdige min,
for nydþearfe nean myndgiaþ,
ond þa wiggþræce on gewritu setton,
þeoda gebæru, ond þis næfre
þurh æniges mannes muð gehyrdon
hæleðum cyðan, butan her nu ða."
Him seo æðele cwen ageaf ondsware:
"Wiðsæcest ðu to swiðe soðe ond rihte
ymb þæt lifes treow, ond nu lytle ær
sægdest soðlice be þam sigebeame
leodum þinum, ond nu on lige cyrrest."
Iudas hire ongen þingode, cwæð þæt he þæt on gehðu gespræce
ond on tweon swiðost, wende him trage hnagre.
Him oncwæð hraðe caseres mæg:
"Hwæt, we ðæt hyrdon þurh halige bec
hæleðum cyðan þæt ahangen wæs
on Caluarie cyninges freobearn,
godes gastsunu. þu scealt geagninga
wisdom onwreon, swa gewritu secgaþ,
æfter stedewange hwær seo stow sie
Caluarie, ær þec cwealm nime,
swilt for synnum, þæt ic hie syððan mæge
geclænsian Criste to willan,
hæleðum to helpe, þæt me halig god
gefylle, frea mihtig, feores ingeþanc,
weoruda wuldorgeofa, willan minne,
gasta geocend." Hire Iudas oncwæð
stiðhycgende: "Ic þa stowe ne can,
ne þæs wanges wiht ne þa wisan cann."
Elene maðelode þurh eorne hyge:
"Ic þæt geswerige þurh sunu meotodes,
þone ahangnan god, þæt ðu hungre scealt
for cneomagum cwylmed weorðan,
butan þu forlæte þa leasunga
ond me sweotollice soð gecyðe."
Heht þa swa cwicne corðre lædan,
scufan scyldigne (scealcas ne gældon)
in drygne seað, þær he duguða leas
siomode in sorgum VII nihta fyrst
under hearmlocan hungre geþreatod,
clommum beclungen, ond þa cleopigan ongan
sarum besylced on þone seofeðan dæg,
meðe ond meteleas, (mægen wæs geswiðrod):
"Ic eow healsie þurh heofona god
þæt ge me of ðyssum earfeðum up forlæten,
heanne fram hungres geniðlan. Ic þæt halige treo
lustum cyðe, nu ic hit leng ne mæg
helan for hungre. Is þes hæft to ðan strang,
þreanyd þæs þearl ond þes þroht to ðæs heard
dogorrimum. Ic adreogan ne mæg,
ne leng helan be ðam lifes treo,
þeah ic ær mid dysige þurhdrifen wære
ond ðæt soð to late seolf gecneowe."
þa ðæt gehyrde sio þær hæleðum scead,
beornes gebæro, hio bebead hraðe
þæt hine man of nearwe ond of nydcleofan,
fram þam engan hofe, up forlete.
Hie ðæt ofstlice efnedon sona,
ond hine mid arum up gelæddon
of carcerne, swa him seo cwen bebead.
Stopon þa to þære stowe stiðhycgende
on þa dune up ðe dryhten ær
ahangen wæs, heofonrices weard,
godbearn on galgan, ond hwæðre geare nyste,
hungre gehyned, hwær sio halige rod,
þurh feondes searu foldan getyned,
lange legere fæst leodum dyrne
wunode wælreste. Word stunde ahof
elnes oncyðig, ond on Ebrisc spræc:
"Dryhten hælend, þu ðe ahst doma geweald,
ond þu geworhtest þurh þines wuldres miht
heofon ond eorðan ond holmþræce,
sæs sidne fæðm, samod ealle gesceaft,
ond þu amæte mundum þinum
ealne ymbhwyrft ond uprador,
ond þu sylf sitest, sigora waldend,
ofer þam æðelestan engelcynne,
þe geond lyft farað leohte bewundene,
mycle mægenþrymme. Ne mæg þær manna gecynd
of eorðwegum up geferan
in lichoman mid þa leohtan gedryht,
wuldres aras. þu geworhtest þa
ond to þegnunge þinre gesettest,
halig ond heofonlic. þara on hade sint
in sindreame syx genemned,
þa ymbsealde synt mid syxum eac
fiðrum gefrætwad, fægere scinaþ.
þara sint IIII þe on flihte a
þa þegnunge þrymme beweotigaþ
fore onsyne eces deman,
singallice singaþ in wuldre
hædrum stefnum heofoncininges lof,
woða wlitegaste, ond þas word cweðaþ
clænum stefnum, (þam is ceruphin nama):
'Halig is se halga heahengla god,
weoroda wealdend! Is ðæs wuldres ful
heofun ond eorðe ond eall heahmægen,
tire getacnod.' Syndon tu on þam,
sigorcynn on swegle, þe man seraphin
be naman hateð. He sceal neorxnawang
ond lifes treo legene sweorde
halig healdan. Heardecg cwacaþ,
beofaþ brogdenmæl, ond bleom wrixleð
grapum gryrefæst. þæs ðu, god dryhten,
wealdest widan fyrhð, ond þu womfulle
scyldwyrcende sceaðan of radorum
awurpe wonhydige. þa sio werge sceolu
under heolstorhofu hreosan sceolde
in wita forwyrd, þær hie in wylme nu
dreogaþ deaðcwale in dracan fæðme,
þeostrum forþylmed. He þinum wiðsoc
aldordome. þæs he in ermðum sceal,
ealra fula ful, fah þrowian,
þeowned þolian. þær he þin ne mæg
word aweorpan, is in witum fæst,
ealre synne fruma, susle gebunden.